Nieuwskanaal voor: CMG

De menselijke kant van publiceren: jonge onderzoekers in gesprek met editors

Tue, 07 Apr 2026 11:43:58 +0200

Chemistry Europe brengt early-career onderzoekers en editors samen

Twaalf jonge onderzoekers uit heel Europa kwamen onlangs samen met editors van Chemistry Europe-tijdschriften voor een tweedaags evenement dat volledig in het teken stond van wetenschappelijk publiceren en communicatie.

De Chemistry Europe Early Career Researchers Meeting vond plaats op het kantoor van Wiley-VCH in Weinheim (Duitsland). Tijdens deze bijeenkomst gingen de deelnemers in gesprek over actuele trends en uitdagingen binnen het academisch publiceren. Ook deelden zij hun eigen ervaringen en praktische tips. Het programma bestond uit lezingen en interactieve workshops over onder andere society publishing, peer review, wetenschappelijk schrijven, open science, kunstmatige intelligentie en strategieën om onderzoek beter te communiceren en onder de aandacht te brengen. Daarnaast was er volop ruimte om te netwerken tijdens informele momenten en een gezamenlijke sociale avond.

Het doel van de bijeenkomst was om jonge chemici in contact te brengen met editors van de tijdschriften van Chemistry Europe en ChemistryViews, het wetenschapsmagazine van de organisatie.

Ook Ivana Lin, KNCV-lid en deelnemer aan de NextGenChem Summit, was bij de bijeenkomst aanwezig!

Oproep KNCV Van Arkelprijs 2024+2025

Fri, 27 Feb 2026 13:13:51 +0100

Het bestuur van de sectie Soft Matter nodigt KNCV-leden uit om nominaties in te zenden voor de KNCV Van Arkelprijs, voor wetenschappelijk werk dat is voltooid in kalenderjaren 2024 en 2025.

Deadline: vrijdag 1 mei 2026, voor 9.00 uur.

Vorm: De voordracht dient vergezeld te zijn van (1) een korte (ca. een halve A4) schriftelijke uiteenzetting van de argumenten waarom betrokkene in aanmerking komt voor de prijs, (2) een cv van de kandidaat en (3) een elektronische kopie van het werk. De voordracht dient te worden gestuurd naar het volgende mailadres (bestanden >10 MB graag via WeTransfer of vergelijkbaar):

Mailadres: arkelprijs@kncv.nl

Prijsreglement: Het reglement van de KNCV Van Arkelprijs staat op de volgende website (there is also an English version): https://nsa.kncv.nl/kncv-van-arkelprijs/reglement-kncv-van-arkelprijs

Van Arkelprijs
Sinds 1990 reikt de sectie iedere twee jaar de Van Arkelprijs uit aan een jonge chemicus die hoogstaand wetenschappelijk onderzoek op het gebied van de Anorganische en Fysische Chemie heeft verricht. De prijs bestaat uit een oorkonde en een geldbedrag van € 2500,-. De prijs is bedoeld voor de auteur van het beste proefschrift of van andere wetenschappelijke publicaties (bijvoorbeeld bewerkt binnen een industriële context) van vergelijkbaar belang als een proefschrift, verdedigd of uitgebracht binnen een tijdvak van 2 jaar, in dit geval in 2024 en 2025.

Anton Eduard van Arkel
De prijs is vernoemd naar Anton Eduard van Arkel (1893-1976), hoogleraar in de Anorganische en Fysische Chemie te Leiden (1934-1964). Zijn onderzoek was erop gericht om een brug te slaan tussen de fysica en chemie van moleculen en kristallen. Zijn aanpak ging uit van een destijds revolutionaire elektrostatische benadering van de bindingen in anorganische kristallen en de dipolaire wisselwerkingen tussen moleculen. Zo droeg hij bij aan een systematische ordening van allerlei anorganische verbindingen en aan het begrijpen van hun fysische eigenschappen, waaronder oplosbaarheid, stabiliteit en dampdruk.

Toiletfilter vangt medicijnresten

Wed, 10 Dec 2025 12:00:00 +0100

Via een filter in de wc wil Mattijs Maris van start-up Zereau medicijnen en gerelateerde belangrijke grondstoffen uit het water filteren.

Meer Eye-openers zien? Klik hier.

Inzicht in plastic mix met warmte metingen op grote schaal

Wed, 26 Nov 2025 12:00:00 +0100

Jeroen Glansdorp ontwikkelt een scantechnologie om te bepalen welke soorten er in gemengd afvalplastic zit, zodat je beter kunt recyclen.

Meer Eye-openers zien? Klik hier.

Bouwsteen FDCA uit suikers voor biobased plastic

Wed, 29 Oct 2025 12:00:00 +0100

Marc Lankveld legt uit hoe start-up Tasseikan een belangrijke bouwsteen maakt voor PEF, het biobased plastic dat PET kan vervangen.

Meer Eye-openers zien? Klik hier.

Glow-in-the-dark SOA testen

Tue, 21 Oct 2025 10:34:06 +0200

Yosta de Stigter werkt aan een snelle, lichtgevende SOA-test.

Meer Eye-openers zien? Klik hier.

Nobelprijs voor de ontwikkeling van metal organic frameworks

Thu, 09 Oct 2025 08:24:46 +0200

‘Zeer verdiend’ en ‘Was een kwestie van tijd’. Dat is kort samengevat de reactie vanuit de MOF-gemeenschap op de vandaag toegekende Nobelprijs aan Susumu Kitagawa, Richard Robson en Omar Yaghi voor de ontwikkeling van metal organic frameworks. ’Dankzij Kitagawa en Yaghi verveel ik me geen moment.’

‘Dit is een keuze die het MOF-veld eer aandoet’, zegt Freek Kapteijn, emeritus hoogleraar Catalysis Engineering aan de TU Delft. ‘Robson legde de basis, Kitagawa breidde die uit en gaf fundamentele onderbouwing, en Yaghi exploreerde de toepassingen. Het resultaat is een geheel nieuw veld waarin je met organische en anorganische bouwstenen een oneindige variatie aan materialen kunt maken voor een breed scala aan toepassingen.’

Kapteijns reactie wordt beaamd door alle chemici die C2W | Mens & Molecule vanmiddag sprak. ‘Het is een geweldige dag voor de MOF-gemeenschap’, zegt Stefania Grecea, associate professor aan het HIMS/Universiteit van Amsterdam. ‘Ik ben persoonlijk niet verbaasd dat Yaghi de prijs krijgt, dat was een kwestie van tijd.’ En het vraagt nou eenmaal tijd om voordat je de impact van wetenschappelijke ontdekking op waarde kunt schatten, aldus Grecea. ‘MOFs zijn er al decennia, maar een nieuw veld heeft tijd nodig om zich te ontwikkelen en om te rijpen, voordat we de bijdrage aan het beantwoorden van fundamentele vragen gaan zien en gaan begrijpen waar de mogelijkheden voor toepassingen zijn.’

‘MOFs zijn er al decennia, maar een nieuw veld heeft tijd nodig om zich te ontwikkelen en om te rijpen’

^{Stefania Grecea, HIMS/UvA}

Ze wijst op Yaghi’s bijdrage in het plaveien van de weg naar die toepassingen. ‘Yaghi demonstreerde op labschaal de toepassing van MOFs in het opslaan en scheiden van gassen. Maar om labschaal naar praktijk te gaan en te zien hoe deze materialen zich onder realistische condities gedragen, was nog een belangrijke stap nodig, het opschalen. Dat bleek ook een lang traject.’ Dat de erkenning nu komt, is volgens Grecea eigenlijk wel opportuun. ‘Het komt op het goede moment, want MOFs hebben laten zien dat ze een essentiële rol spelen in het adresseren van de uitdagingen op het gebied van klimaat, vervuiling en energie. Denk aan het afvangen en opslaan van CO₂ of het verwijderen van toxische gassen uit de atmosfeer en vervuilingen uit water.’

Grecea’s collega, assistant professor Amanda Garcia (HIMS/UvA), was heel blij met de inhoudelijke presentatie van de Nobelprijs. ‘Ik vond het fijn om te horen dat carbon capture tijdens de uitzending genoemd werd, daar werk ik namelijk zelf ook aan. Dat de Nobelprijs naar dit vakgebied is gegaan is fantastisch. Het is een belangrijke erkenning, omdat dit type materiaal heel belangrijk gaat zijn binnen de chemie.’ Dat ze zelf niet direct aan MOF’s werkt, mag de pret niet drukken. ‘Veel van mijn collega’s bij HIMS, waaronder Stefania Grecea en Sonja Pullen werken hier wel aan, dus ik ben heel excited voor hen.’

’Een terechte Nobelprijs voor de terechte laureaten, fijn om die erkenning voor het veld te zien’

^{Rob Ameloot, KU Leuven}

Rob Ameloot, hoogleraar aan de KU Leuven, noemt ook de gunstige timing. ‘In deze tijd beginnen de toepassingen van MOF’s ook echt te komen. Bijvoorbeeld het afvangen van CO₂, waar ik zelf ook aan werk. BASF is namelijk bezig met een opschaalfabriek voor deze materialen en wij ontwikkelen de metingen om de opname van die materialen onder realistische condities te doen. Toevallig hebben wij vorige week nog een paper in Nature Communications gepubliceerd over chemische sensoren, dat raakt ook aan MOF’s om heel selectief moleculen te meten.’ Het Nobel-nieuws kwam voor hem niet onverwacht. ‘Het zat er al een tijdje aan te komen. En het is een terechte Nobelprijs, fijn om die erkenning voor het veld te zien. Ook zijn het de terechte laureaten, niemand gaat ter discussie stellen dat zij de nog levende grondleggers zijn.’

‘Je kunt geen chemisch tijdschrift openslaan, of je komt een MOF paper tegen’

^{Berend Smit, EFPL}

In dat verband komt in meerdere gesprekken de naam Gérard Férey naar voren, die in 2017 overleed. ‘Samen met Kitagawa en Yaghi, zag Férey de mogelijkheden van MOF’s en samen hebben zij het veld ontsloten’, zegt Berend Smit, hoogleraar aan EFPL in Lausanne. En sindsdien is het echt gaan vliegen. ‘Je kunt geen chemisch tijdschrift openslaan, of je komt een MOF paper tegen. Iedere dag worden er twee nieuwe MOFs gemaakt en dat al jarenlang. Het is zo’n groot veld en ook zo’n leuk veld om in te werken, er zijn oneindig veel mogelijkheden om nieuwe materialen te maken. En met de komst van AI en computationele methoden neemt dat alleen nog maar toe. Dankzij Kitagawa en Yaghi verveel ik me geen moment.’

^{Bron: C2W}

Wanneer de hersenen zichzelf vergeten

Thu, 09 Oct 2025 11:20:30 +0200

Ioana Ilie probeert grip te krijgen op ziektes als dementie door gerelateerde eiwitten te bestuderen met computersimulaties en AI.

Meer Eye-openers zien? Klik hier.

KNCV Gouden Medaille 2025 voor Bruno Ehrler

Wed, 08 Oct 2025 11:37:50 +0200

Prof.dr. Bruno Ehrler, hoofd van de Hybrid Solar Cells-groep bij onderzoeksinstituut AMOLF in Amsterdam en hoogleraar aan de Rijksuniversiteit Groningen, krijgt de KNCV Gouden Medaille 2025; de belangrijkste Nederlandse wetenschapsprijs voor een chemicus jonger dan 40 jaar die zich al duidelijk heeft onderscheiden binnen het vakgebied en van wie de komende jaren nog veel wordt verwacht.

Onderzoek naar nieuwe materialen voor zonnecellen combineert fundamentele wetenschap met duidelijk oog voor toepassingen.

Den Haag, 3 september 2025

Prof.dr. Bruno Ehrler, hoofd van de Hybrid Solar Cells-groep bij onderzoeksinstituut AMOLF in Amsterdam en hoogleraar aan de Rijksuniversiteit Groningen, krijgt de KNCV Gouden Medaille 2025 – de belangrijkste Nederlandse wetenschapsprijs voor een chemicus jonger dan 40 jaar die zich al duidelijk heeft onderscheiden binnen het vakgebied en van wie de komende jaren nog veel wordt verwacht.

Het onderzoek van Bruno Ehrler kenmerkt zich volgens de jury door een hoogst originele benadering waarin fundamentele materiaalwetenschap, opto-elektronica en toepassingen voor duurzame energie samenkomen. Daarbij houdt hij steeds het grotere doel voor ogen, waardoor zijn werk uitermate relevant is voor de actuele, grote technologische en maatschappelijke uitdagingen waar we voor staan. De KNCV Gouden Medaille wordt uitgereikt op 2 december a.s. tijdens chemieconferentie NWO CHAINS in Veldhoven.

Bruno Ehrler heeft een toonaangevend onderzoeksprogramma ontwikkeld waarin de focus ligt op het begrijpen én verbeteren van zogeheten perovskiet-halfgeleiders. Deze materialen beschikken over excellente opto-elektronische eigenschappen; het vermogen om licht te detecteren en te controleren. Daarnaast kunnen ionen (geladen deeltjes) bewegen binnen deze materialen. De combinatie van deze kenmerken maakt perovskiet-halfgeleiders zeer geschikt voor toepassingen waarbij licht wordt omgezet in elektrische energie, zoals in zonnecellen.

Hij toonde als een van de eersten aan hoe de beweging van ionen binnen deze materialen de uiteindelijke prestaties en stabiliteit van het gehele apparaat beïnvloedt. Hierbij gebruikte hij spectroscopische technieken en simulatie-tools die inmiddels breed worden ingezet in het veld. Zijn ontdekking dat je mechanische spanning kunt gebruiken om de beweeglijkheid van de ionen te sturen heeft geleid tot geheel nieuwe manieren om stabiele perovskiet-zonnecellen te ontwerpen.

Daarnaast heeft Ehrler ook het bereik van het perovskiet-onderzoek sterk verbreed. Zo verkent hij de mogelijkheden om deze materialen in te zetten
voor neuromorphic computing, waarbij de werking van het menselijk brein de inspiratiebron is voor nieuwe technieken voor dataverwerking en -opslag. Zijn groep heeft al laten zien dat ze kunstmatige synapsen en neuronen kunnen maken op basis van perovskieten die extreem weinig energie verbruiken. Dat maakt perovskieten tot veelbelovende bouwstenen voor next-generation elektronica. En het illustreert de grensoverstijgende manier waarop Ehrler inzicht uit de chemie, fysica en technische wetenschappen combineert en zo geheel nieuwe onderzoeksrichtingen tot stand brengt.

Niet alleen wat betreft zijn onderzoek is Ehrler zeer zichtbaar en gerespecteerd binnen de (inter)nationale wetenschappelijke gemeenschap. Hij speelt ook een prominente rol in het vormgeven van wetenschapsbeleid en was bijvoorbeeld een van de initiatiefnemers en drijvende krachten achter de SolarNL en MaterialenNL programma's die voor substantiële investeringen in het Nederlandse energie- en materialenonderzoek hebben gezorgd.

Samenvattend prijst de jury, onder voorzitterschap van hoogleraar polymeerchemie prof.dr. Katja Loos (Rijksuniversiteit Groningen), de manier waarop Ehrler fundamentele inzichten weet te koppelen aan een heldere focus op toepassingen. Zijn benadering heeft het perovskiet-photovoltaics-onderzoek al duidelijk vormgegeven en zijn visie gaat ongetwijfeld het bredere energie- en materialen onderzoeksveld verder inspireren.

Over de KNCV Gouden Medaille

De KNCV Gouden Medaille wordt jaarlijks uitgereikt en is de belangrijkste Nederlandse prijs voor onderzoekers die zich bijzonder hebben onderscheiden op het gebied van chemisch speurwerk in de breedste zin. Voor de prijs komen onderzoekers tot veertig jaar in aanmerking van wie wordt verwacht dat zij leidend worden binnen hun vakgebied. De Gouden Medaille wordt sinds 1963 uitgereikt aan chemisch toptalent in Nederland.

Over de KNCV

De Koninklijke Nederlandse Chemische Vereniging (KNCV) beweegt in een tijd waarin de rol van chemie en levenswetenschappen steeds belangrijker wordt in de samenleving, of het nu gaat om klimaat, energie- en materialentransitie of nieuwe medicijnen. Met een gemeenschap van ongeveer 5.000 leden, bestaande uit wetenschappers, professionals uit het bedrijfsleven en overheidsorganisaties, heeft de KNCV als onafhankelijke vereniging een unieke positie als hét netwerk voor chemici en levenswetenschappers in Nederland.

English

KNCV Gold Medal 2025 awarded to Bruno Ehrler
Research into new materials for solar cells combines basic science with a clear view towards applications

The Hague, September 3, 2025

Bruno Ehrler, head of the Hybrid Solar Cells group at research institute AMOLF in Amsterdam and professor at the University of Groningen is the recipient of the KNCV Gold Medal 2025; the most important Dutch scientific award for a chemist under the age of 40 who has already demonstrated scientific excellence and from whom much is expected in the coming years.

He is recognized for his outstanding contributions to the physical chemistry of metal halide perovskites and his pioneering research at the interface of materials science, optoelectronics, and sustainable energy. His work stands out for its originality, clarity of purpose, and clear relevance to major technological and societal challenges. The KNCV Gold Medal 2025 will be awarded on 2 December during the NWO CHAINS chemistry conference in Veldhoven, The Netherlands.

Bruno Ehrler has developed a leading research program focused on understanding and improving perovskite semiconductors—materials that combine excellent optoelectronic properties with ion mobility. He was one of the first to reveal how ionic migration within these materials affects device performance and stability, introducing spectroscopic and simulation tools that are now widely adopted. His discovery that mechanical strain can be used to control ion mobility has led to new approaches for designing stable perovskite solar cells, influencing both academic research and industrial strategies.

In addition to his contributions to photovoltaics, Ehrler has broadened the scope of perovskite research by exploring their use in neuromorphic computing. His group has demonstrated artificial synapses and neurons with extremely low energy consumption, positioning these materials as promising building blocks for next-generation electronics. This work exemplifies the transboundary nature of his research and reflects his ability to open new directions by linking insights from chemistry, physics, and engineering.

Ehrler’s research output is highly respected in the international community, with a consistent stream of publications in leading journals and a large number of invited presentations. He has received significant recognition for his work, including an ERC Starting Grant, a NWO Vidi grant, and the ACS Energy Lectureship Award. Beyond the lab, he has played a prominent role in shaping Dutch national science policy. As one of the initiators of the SolarNL and MaterialenNL programs, he has helped secure large-scale public investment in sustainable materials and solar energy research in the Netherlands.

In summary, the jury, chaired by polymer chemist professor Katja Loos (University of Groningen), praises the way in which Bruno Ehrler combines fundamental insight with a
clear view toward application. His research has already shaped the field of perovskite photovoltaics, and his broader vision continues to inspire developments in energy and materials science.

About the KNCV Gold Medal
The KNCV Gold Medal is awarded annually and is the most important Dutch prize for researchers who have distinguished themselves in the field of chemical research in the broadest sense. The award is open to researchers up to the age of 40 who are expected to become leaders in their field. The Gold Medal has been awarded to chemical talent working in the Netherlands since 1963.

About the KNCV
The Royal Netherlands Chemical Society (KNCV) operates at a time when the role of chemistry and the life sciences in society is becoming increasingly important, whether it concerns climate, energy and materials transition or new medicines. With a community of about 5,000 members, consisting of scientists, industry professionals and government organisations, the KNCV, as an independent association, has a unique position as the network of choice for chemists and life scientists in the Netherlands.

Peter Lindenburg winnaar VUURVLIEGEN tijdens de Dutch Bio Science Week

Wed, 08 Oct 2025 11:43:23 +0200

Bijna 130 leerlingen van vier basisscholen uit de Leidse regio hebben onderzoeker Peter Lindenburg van Hogeschool Leiden uitgeroepen tot winnaar van de wetenschapsbattle VUURVLIEGEN. Na een spannende strijd met vier andere wetenschappers wist hij het meest helder en overtuigend zijn onderzoek over bestrijdingsmiddelen aan de kinderen te presenteren. In samenwerking met de Stichting Leiden Bio Science Park organiseerde Centrum JongerenCommunicatie Chemie (C3) deze zesde editie van VUURVLIEGEN tijdens de Dutch Bio Science Week in Leiden. Hogeschool Leiden opende daarvoor haar deuren. Thijs Remijn, Human Capital Project Leader, van de Stichting Leiden Bio Science Park reikte de trofee uit.

VUURVLIEGEN
C3 organiseert de boeiende wetenschapsbattle VUURVLIEGEN, waarbij basisschoolleerlingen bepalen welke onderzoeker het beste zijn of haar onderzoek weet over te brengen. De gedachte hierachter: wie zijn onderzoek aan een negenjarige kan uitleggen, kan dat aan iedereen. Door mee te doen aan VUURVLIEGEN leren onderzoekers hun werk helder en overtuigend te presenteren. Tegelijkertijd ontdekken kinderen wat een onderzoeker in de life sciences doet.

Tijdens deze editie pitchten vijf onderzoekers hun onderzoek voor 130 leerlingen uit de bovenbouw. De kinderen stemden wie de beste presentatie gaf en verkozen zo de VUURVLIEG van het Leiden Bio Science Park. De deelnemende leerlingen kwamen van de Zijlwijkschool, de Witte School, de Willem van Veenschool en Dalton de Leeuwerikschool uit de Leidse regio.

Deelnemende wetenschappers
Voor de genomineerde wetenschappers van het Bio Science Park was het de uitdaging om hun wetenschappelijk onderzoek te vertalen naar een helder verhaal voor kinderen:

Peter Lindenburg is onderzoeker aan de Hogeschool Leiden. Hij doet onderzoek naar hoe bestrijdingsmiddelen verspreid zijn in Nederland, met behulp van… de koolmees!

Amy Lucassen is onderzoeker aan het LUMC. Ze doet onderzoek naar het menselijk binnenoor (ons gehoor- én evenwichtsorgaan) en naar medicijnen die daar schadelijke bijwerkingen op kunnen hebben.

Marlijn de Boer is een onderzoeker aan de Universiteit Leiden. Ze doet onderzoek naar hoe de verstedelijking van de wereld invloed heeft op spinnen.

Anouschka van Dijk is promovendus aan de Universiteit Leiden. Ze laat zien hoe leuk onderzoek naar emoties is en heel divers kan zijn. Ze vraagt mensen niet hoe ze zich voelen, maar meet het: hun hartslag, pupilgrootte, zweetreactie en lichaamsbewegingen geven haar inzicht in hun emoties.

Anna Beukenhorst is onderzoeker bij Leyden Labs. Zij is bezig met het uitvinden van een neusspray, die de virussen van griep, corona en verkoudheden tegenhouden zodat je niet meer ziek hoeft te zijn.

^{V.l.n.r. Amy Lucassen, Marlijn de Boer, Peter Lindenburg, Anouschka van Dijk, Anna Beukenhorst
Fotografie: Amy van Leiden}

VUURVLIEGEN in Rotterdam
In de laatste week van november 2025 organiseert C3 VUURVLIEGEN in de Kuip, Rotterdam, in samenwerking met de Feyenoord Foundation. Onderzoekers in de chemie en life sciences uit de regio Rotterdam kunnen zich hiervoor aanmelden door een mail te sturen naar info@c3.nl. Na de zomervakantie vindt de selectie plaats.

Centrum JongerenCommunicatie Chemie (C3)
C3 laat kinderen en jongeren kennismaken met chemie, life sciences en procestechniek zodat ze hun talenten hierin ontdekken en slimme keuzes maken voor hun toekomst. Jaarlijkse organiseert C3 de meerdaagse Woudschoten Chemie Conferentie voor het Nederlandse scheikundeonderwijs. Via het scholierenplatform exactwatjezoekt.nl helpt C3 jongeren bij hun bètavakken en biedt voorlichting over werkveld en opleidingen in bèta en techniek. VUURVLIEGEN is een initiatief van de KNCV en C3.

Matthias Bickelhaupt nieuwe voorzitter KNCV

Wed, 08 Oct 2025 11:49:57 +0200

Tijdens de algemene ledenvergadering (ALV) van 24 juni 2025 is prof.dr. Matthias Bickelhaupt benoemd tot voorzitter van de Koninklijke Nederlandse Chemische Vereniging.

Na drie jaar als voorzitter van de KNCV heeft zij symbolisch de voorzittershamer overgedragen aan Matthias Bickelhaupt. Hiermee zijn de functies van voorzitter en vicevoorzitter gewisseld. Yvonne zal nog twee jaar in het bestuur blijven om Matthias te ondersteunen in zijn nieuwe functie als voorzitter.

Professor Matthias Bickelhaupt ondersteunt al vele jaren de KNCV en de chemie in Nederland en Europa en heeft een sleutelrol gespeeld in de ontwikkeling, samenhang en zichtbaarheid van de computationele en theoretische Chemie-gemeenschap (CTC). Daarnaast dient hij niet alleen de computationele en theoretische chemie, maar ook de chemiegemeenschap als zodanig door middel van baanbrekend onderzoek & onderwijs, outreach-activiteiten & samenwerking met de industrie en diverse organisatorische taken.

Prof. Bickelhaupt is oprichtend voorzitter van de KNCV sectie CTC. In 2016-2017 activeerde hij de grote en sterke gemeenschap om steun te geven aan de oprichting van een nieuwe KNCV-sectie die de CTC vertegenwoordigt en zichtbaarder maakt, samenbrengt, samenwerking katalyseert en kansen creëert. Dit leidde tot de officiële oprichting van KNCV sectie CTC tijdens de algemene ledenvergadering (ALV) van de KNCV tijdens CHAINS 2017 in Veldhoven. De nieuwe sectie heeft haar belofte waargemaakt. Het coördineert een bloeiende CTC gemeenschap met een jaarlijks CTC Symposium, een tweemaandelijkse PhD+ Seminar serie (voor PhD-studenten, postdocs en alle andere geïnteresseerden) en andere informatiekanalen. De leden van de sectie CTC zijn goed zichtbaar en kunnen niet alleen vruchtbare interacties aangaan met andere chemici in Nederland, maar bouwen ook verbindingen op met collega’s in België, Duitsland (AGTC) en Europa (EuChemS CTC).

Jonge onderzoekers in de schijnwerpers

Wed, 08 Oct 2025 11:50:18 +0200

De finalisten van de Gouden Spatel en de Golden Master Award zijn bekend. Deze prestigieuze studentenprijzen reikt de KNCV jaarlijks uit aan het beste hbo- en wo-afstudeeronderzoek binnen de chemie en life sciences.

Na een zorgvuldige beoordeling van alle inzendingen heeft de jury drie finalisten per prijs geselecteerd. De winnaars maken we op woensdag 15 oktober bekend tijdens de Avond van de Chemie in Nijmegen. Deze avond combineert inhoudelijke diepgang en entertainment in een inspirerend theaterprogramma met ervaren sprekers, jong wetenschappelijk talent en cabaret op maat.

Gouden Spatel – Beste hbo-afstudeerverslag

De volgende hbo-studenten maken kans op de Gouden Spatel:

Ghazal Alhassan (Hogeschool Utrecht): voor haar onderzoek naar macrofagen uit stamcellen met een BMPR2-mutatie in pulmonale arteriële hypertensie (PAH).
Chantal Elö (Zuyd Hogeschool): voor haar verslag over recyclebare alkyd resins op basis van biogebaseerde grondstoffen.
Pauline Schiks (Fontys Hogeschool): voor haar onderzoek naar nanobodies, uitgevoerd met behulp van de technologie Biosensing by Particle Motion.

Golden Master Award – Beste wo-afstudeerverslag

De volgende wo-studenten zijn genomineerd voor de Golden Master Award:

Renate Baarslag (Universiteit Utrecht): voor haar onderzoek naar de mechanisch-katalytische omzetting van polyolefinen.
Maartje van der Meer (TU Delft): voor haar studie naar het verminderen van defecten in gemengde Sn-Pb-perovskiet zonnecellen met behulp van additieven.
Tarik Zahzah (Universiteit Leiden): voor zijn onderzoek naar kationmigratie in mesoporeus IrO₂, onderzocht met elektrochemische impedantiespectroscopie.

Ook de prijs voor het beste mbo-afstudeerproject – de Gouden Vlam – wordt uitgereikt tijdens de Avond van de Chemie. Nomineren kan nog tot en met 30 juni via www.kncv.nl/kncv-gouden-vlam.

Meer weten?
In aanloop naar de uitreiking lees je op C2W | Mens & Molecule uitgebreide interviews met de zes finalisten. Wil je erbij zijn op 15 oktober? Meld je dan aan via www.kncv.nl/avdc.

Oud KNCV-voorzitter Henk van der Plas overleden

Wed, 08 Oct 2025 11:50:43 +0200

Op 6 mei jl. is oud KNCV-voorzitter Henk van der Plas op 96-jarige leeftijd overleden.

Henk van der Plas werd op 4 mei 1929 geboren in Voorhout, groeide op in Haarlem en behaalde in 1947 het gymnasiumdiploma. Vervolgens was hij een aantal jaren werkzaam als analist bij de staalfabrikant Hoogovens. In 1951 begon hij aan de studie wis- en natuurkunde van de Universiteit van Amsterdam en behaalde in 1956 zijn doctoraalexamen met scheikunde als hoofdvak. Daarna ging hij naar de (toenmalige) Landbouwhogeschool Wageningen, eerst via de Stichting Scheikundig Onderzoek Nederland (SON) en vanaf 1958 in vaste dienst voor onderwijs en onderzoek in het Laboratorium voor Organische Scheikunde onder leiding van prof. dr. H.J. den Hertog.

Vanaf de jaren 70 werd Henk ook actief als bestuurder, eerst als werkgroepleider van de SON werkgemeenschappen Organische Synthese en Organodynamica, later ook als (vice-)voorzitter van de Koninklijke Nederlandse Chemische Vereniging (KNCV). Het mede door hem geïnitieerde “Wageningen congres” van de sectie Organische Chemie van de KNCV bestaat nog steeds. Hij is ook voorzitter geweest van de Netherlands University Foundation for International Cooperation (NUFFIC).

Van 1977-1981 en van 1988-1993 was Henk rector-magnificus in Wageningen. In die periode heeft hij zich nog actiever ingezet voor internationalisering, en initieerde contacten met Aziatische (Vietnam, Indonesië), Zuid-Amerikaanse (Costa Rica, Suriname) en Zuid Afrikaanse universiteiten. In die roerige 80-er jaren waren deze samenwerkingsverbanden ook af en toe controversieel.

In de 90-er jaren van zijn rectoraat is Henk actief betrokken geweest bij de oprichting van de Wageningse onderzoekscholen. Ook heeft hij op uitnodiging, met een team van Wageningse deskundigen, de landbouwuniversiteiten van Uppsala (Zweden) en van Praag (Tsjechië) op kwaliteit van onderwijs en onderzoek geëvalueerd. Die contacten hebben in 1992 mede geleid tot de oprichting van UniverCities, een samenwerkingsverband tussen steden met een landbouwuniversiteit: Uppsala, Praag, Hohenheim, Gödöllö en Wageningen. Hoewel die specifieke internationale samenwerking is gestopt, vloeit de huidige Food Valley Award daaruit voort.

_{Bron: Wageningen University & Research}

Nederlandse scholieren scoren zilver en brons tijdens Science Olympiade in Kroatië

Wed, 08 Oct 2025 11:51:02 +0200

Twee Nederlandse scholierenteams hebben zilveren en bronzen medailles gewonnen tijdens de European Olympiad of Experimental Science (EOES) in Zagreb, Kroatië. Het zilveren team van het Willem Lodewijk Gymnasium bestond uit Fosse Bekker, Servas Bulthuis en Daniël Vleugel.

Het bronzen team van het Beekvliet Gymnasium bestond uit Sebas Benes, Lucas Duynisveld en Pieter van Haselen. Er deden vanuit 24 landen 48 teams van drie leerlingen mee. Het winnende team kwam uit Estland. Nederland was vertegenwoordigd met twee teams. De Universiteit van Zagreb organiseerde deze internationale Olympiade van 26 april t/m 3 mei 2025.

Wetenschap, vriendschap en teamwork

De EOES stimuleert havo- en vwo-scholieren van maximaal 17 jaar om hun talent voor bètawetenschappen en techniek te ontdekken. Samenwerken, plannen en taken verdelen, staan centraal. Naast het wedstrijdelement is er ook aandacht voor sport, cultuur en natuur. De internationale finale heeft de leerlingen flink uitgedaagd zowel wat betreft hun kennis als hun onderzoeksvaardigheden. Leerling Daniël Vleugel: “Op school voel ik eigenlijk weinig stress, maar hier moest ik echt scherp zijn en eerlijk gezegd vond ik dat juist leuk”.

Leerlingen ontmoeten bovendien leeftijdsgenoten uit heel Europa, een waardevolle ervaring, zeker in deze tijd. Leerling Fosse Bekker zegt daarover: “EOES ging niet alleen over wetenschap, maar ook over Europese verbondenheid. Het feit dat ik nu vriendschap sluit met iemand uit Portugal zegt alles”.

Grenzeloze wetenschap

Decaan Mirko Planinic beschouwde het als een grote eer voor de University of Zagred Faculty of Science om talenten uit heel Europa te ontvangen, die stuk voor stuk in hun landen al een selectieproef hadden doorlopen: “Wetenschap is een domein waar ontdekkingen geen grenzen kennen. We geloven dat jullie ervaringen hier in de toekomst de wetenschap een stuk verder gaat brengen”.

Opdrachten internationale finale

De natuur van Kroatië stond centraal in de eerste opdracht. De leerlingen bepaalden de waterkwaliteit aan de hand van rivierbeestjes, ze analyseerden het jodiumgehalte van zout uit Kroatische zoutwingebieden en onderzochten lichtbreking in zoutoplossing.

In de tweede opdracht maakten de leerlingen zelf een spectrofotometer met LEGO en onderzochten ze invloed van luchtweerstand op een bewegend object. Ten slotte werden de invloed van de temperatuur op de groei van gistcellen bestudeerd. Leerling Sebas Benes: “Het was verrassend om te zien hoe snel gistcellen reageren op temperatuur. Je merkt ineens hoe krachtig biologie is”.

Regionale en nationale voorrondes

De regionale voorrondes vonden plaats aan de Avans Hogeschool, Radboud Universiteit Nijmegen, Hanze Hogeschool/Rijksuniversiteit Groningen, Universiteit van Amsterdam, Universiteit Leiden, Hogeschool Leiden, Universiteit Twente, Universiteit Utrecht, Wageningen Universiteit, Hogeschool van Arnhem en Nijmegen en Fontys Hogeschool in Eindhoven. De elf beste teams van de voorrondes mochten in maart 2025 deelnemen aan de eindronde aan de Radboud Universiteit in Nijmegen.

Nederlandse organisatie EOES

Het begeleidende Nederlands EOES-comité bestaat uit Tom Bloemberg, André Eppink, Anne de Rond (allen Radboud Universiteit) en Jeroen Sijbers (C3).

De EOES wordt georganiseerd door Radboud Universiteit, Universiteit van Amsterdam, Universiteit Leiden, Universiteit Maastricht, Universiteit Twente, Universiteit Utrecht, Vrije Universiteit Amsterdam, Wageningen Universiteit, Hogeschool van Arnhem en Nijmegen en Fontys Hogeschool in Eindhoven in samenwerking met SLO, het landelijk expertisecentrum curriculumontwikkeling en C3.

Het evenement wordt ondersteund door het Ministerie van OCW, PPG Industries, Domein Applied Science, de Nederlandse Vereniging voor het Onderwijs in de Natuurwetenschappen (NVON), en het NL-Talenten Fonds.

De Koninklijke Nederlandse Chemische Vereniging (KNCV), Uitgeverij Malmberg, Noordhoff Uitgevers, Texas Instruments en Wetenschap in Beeld stellen prijzen beschikbaar.